Κύπρος


«Θυμάμαι τον πατέρα μου στο φέρετρο και τα μαλλιά του καλυμμένα με αίμα»
«Θυμάμαι τον πατέρα μου στο φέρετρο και τα μαλλιά του καλυμμένα με αίμα»

Της Ελίνας Σταματίου

Ο Παναγιώτης Χρυσοστόμου, ένας φιλήσυχος οικογενειάρχης με καταγωγή από τους Στύλλους της Αμμοχώστου, το 1958 έμενε με την γυναίκα του Ελισάβετ και τα έξι παιδιά τους στο Βαρώσι, όπου δούλευε ως υποδηματοποιός.

Αν και ο ίδιος δεν είχε ενταχθεί ενεργά στην ΕΟΚΑ, οι μαζικές συλλήψεις των Βρετανών στην Αμμόχωστο στις 3 Οκτωβρίου του 1958, αμέσως μετά την δολοφονία της Catherine Cutliffe –συζύγου ενός Βρετανού στρατιωτικού- τον οδήγησαν, όπως και εκατοντάδες Αμμοχωστιανούς, σε ένα από τα στρατιωτικά φορτηγά των δυνάμεων ασφαλείας, από το οποίο όμως δεν βγήκε ποτέ ζωντανός.

fwto-1.jpg

Η μέρα εκείνη σημαδεύτηκε από μία από τις σκληρότρες επιχειρήσεις των αποικιοκρατικών δυνάμεων κατά άμαχων Ε/κ. Βρετανοί στρατιώτες και στρατονόμοι όργωναν τους δρόμους των Βαρωσίων συλλαμβάνοντας τους πάντες και στη συνέχεια τους φόρτωναν σε καρότσες φορτηγών μπρούμυτα τον ένα πάνω στον άλλο, σαν σαρδέλες. Με τα στρατιωτικά οχήματα οι συλληφθέντες μεταφέρονταν στο κέντρο κράτησης του Καράολου, το οποίο αποτελούσε το αρχηγείο της 51ης Ταξιαρχίας (51 Brigade), απ’ όπου και οδηγούνταν για ανάκριση.

Δεν είναι τυχαίο εξάλλου πως την ίδια μέρα, εκτός από τον Χρυσοστόμου, ακόμη ένας Ε/κ, ο 17χρονος αγωνιστής της ΕΟΚΑ, Λουκάς Λουκά από την Αγία Νάπα, συνελήφθη και ξυλοκοπήθηκε μέχρι θανάτου από μέλη της βρετανικής στρατονομίας, ενώ εκατοντάδες άλλοι Ε/κ βρέθηκαν τραυματισμένοι στο νοσοκομείο.

«Στρατιώτες κλωτσούσαν την πόρτα κι η μάνα μου με έκρυψε κάτω από το κρεβάτι»

Για την οικογένεια του Παναγιώτη Χρυσοστόμου η τραγωδία ξεκίνησε το απόγευμα της 3ης Οκτωβρίου του 1958.

Ένας από τους γιούς του Χρυσοστόμου, ο 71χρονος σήμερα Αντωνάκης που εδώ και πολλά χρόνια ζει μόνιμα στην Αγγλία, μιλώντας στο OMEGAlive, μάς περιέγραψε τις τραγικές στιγμές που έζησε όταν Βρετανοί στρατιώτες έφτασαν στο σπίτι τους στην οδό Βίκτωρος Ουγκώ και συνέλαβαν τον πατέρα του.

«Εγώ τότε ήμουν 11 ετών. Ήταν απόγευμα και ήμασταν όλοι στο σπίτι. Γύρω στις 17.00 Βρετανοί στρατιώτες άρχισαν να κλωτσούν την πόρτα μας. Η μάνα μας τότε έτρεξε να τους ανοίξει για να μην τη σπάσουν. Πριν ανοίξει όμως με τράβηξε και με έβαλε κάτω από το κρεβάτι φοβούμενη μήπως με συλλάβουν. Ο πατέρας μου εκείνη την ώρα βρισκόταν στο πίσω μέρος του σπιτιού και καθάριζε δύο περιστέρια για φαγητό»

Όταν η σύζυγος του Χρυσοστόμου, Ελισάβετ, τους άνοιξε την πόρτα, ένας από τους στρατονόμους όρμησε μέσα κρατώντας ένα μικρό αυτόματο και άρχισε να ψάχνει παντού. Όταν είδε στο πίσω μέρος τον 37χρονο Βαρωσιώτη τον τράβηξε έξω χτυπώντας τον με τον κόπανο του όπλου.

fwto-2.jpg

"Στον ίδιο δρόμο είχαν συλλάβει από τα διπλανά σπίτια και άλλους Ε/κ και τους παρέταξαν όλους με το πρόσωπο προς ένα τοιχάκι που υπήρχε ακριβώς απέναντι".

«Τους χτυπούσαν όπου έβρισκαν», μας αποκαλύπτει ο γιός του που παρέμενε κρυμμένος κάτω από το κρεβάτι.

«Δεν έβλεπα τι γινόταν, αλλά μετά που τους μετέφεραν στον Καράολο, οι γείτονες που έμειναν πίσω το συζητούσαν»

Στην κατάθεσή της τότε η σύζυγος του Χρυσοστόμου, είχε αναφέρει πως στο ίδιο φορτηγό που έβαλαν τον άνδρα της, είχε δει να βάζουν και τον κουμπάρο τους, Αντώνη Πούγιουρο, που έμενε ακριβώς απέναντι.

Όπως είχε πει, το βράδυ ο άντρας της δεν επέστρεψε σπίτι και την επομένη την ενημέρωσαν πως είναι νεκρός, δίνοντάς της εντολή να τον θάψουν με συνοπτικές διαδικασίες την ίδια μέρα.

Από την κηδεία του πατέρα του ο Αντωνάκης Χρυσοστόμου θυμάται να τον παίρνουν περπατητοί στο κοιμητήριο που ήταν κοντά στο σπίτι, ενώ τους συνόδευαν πάνοπλοι στρατιώτες.

«Δεν θα ξεχάσω ποτέ όταν είδα τον πατέρα μου στο φέρετρο, τα μαλλιά του στο πίσω μέρος του κεφαλιού που ήταν καλυμμένα με ξεραμένο αίμα»

«Let him die...»

Το στρατιωτικό φορτηγό στο οποίο έβαλαν τον Χρυσοστόμου ήταν ένα Austin ενός τόνου χωρητικότητας 12 ατόμων, ωστόσο όταν έφτασε στον Καράολο, σύμφωνα με τις μαρτυρίες κρατουμένων, υπήρχαν στην καρότσα πάνω από 25 Ε/κ στοιβαγμένοι μπρούμυτα ο ένας πάνω στον άλλο.

Ανάμεσά στους συλληφθέντες ήταν ο γείτονας και κουμπάρος του Χρυσοστόμου, Αντώνης Πούγιουρος, ο οποίος στην κατάθεση του τότε είχε πει πως το απόγευμα της 3ης Οκτωβρίου Βρετανοί στρατονόμοι τον συνέλαβαν από το σπίτι του κλωτσώντας τον, ενώ στο δρόμο υπήρχαν κι άλλοι κοκκινοσκούφηδες (στρατονόμοι). Τη στιγμή που τον έβαλαν στο φορτηγό είχε πει πως ο Παναγιώτης Χρυσοστόμου ήταν ήδη μέσα ξαπλωμένος μπρούμυτα στο πίσω μέρος και βογγούσε από τον πόνο. Είδε μάλιστα στρατιώτες με μαύρα μπερέ να τον χτυπούν. Στο στρατιωτικό όχημα τους είχαν βάλει όλους σαν σαρδέλες και, όπως έλεγε στην κατάθεσή του, τους χτυπούσαν σε κάθε μέρος του σώματός τους.

Ο Παναγιώτης όταν τους κατέβασαν στο κέντρο κράτησης του Καράολου δεν είχε τις αισθήσεις του, θα πει στην κατάθεσή του ο Αντώνης Πούγιουρος, σημειώνοντας ότι δεν ήξερε εκείνη τη στιγμή αν είναι νεκρός ή ζωντανός, αλλά πάντως δεν κινείτο. Πρόσεξε επίσης ότι από το φορτηγό, εκτός από τον κουμπάρο του έβγαλαν αναίσθητο ακόμη έναν άνδρα, και τους απομάκρυναν. Ο Αντώνης Πούγιουρος ενημερώθηκε για τον θάνατο του κουμπάρου του την επόμενη μέρα και παραβρέθηκε στην κηδεία του.

fwto-poygioyros.jpg

Εκτός όπως από τον Πούγιουρο, για την υπόθεση Χρυσοστόμου λήφθηκαν οι καταθέσεις ακόμη τεσσάρων συλληφθέντων που βρέθηκαν στο ίδιο φορτηγό μαζί του. Όλοι είπαν πως συνελήφθησαν μετά τις 16.00 από Βρετανούς στρατονόμους και στρατιώτες οι οποίοι τους χτύπησαν και κατά τη σύλληψη, και μέσα στο φορτηγό, αλλά και όταν κατέβηκαν στον Καράολο.

Ένας από αυτούς, ο Κώστας Κεπερτής, θα πει στην κατάθεσή του:

«Μέχρι να φτάσουμε στον Καράολο άκουσα πολλούς να παραπονιούνται ότι δεν μπορούν να αναπνεύσουν. Όταν κάποιοι που ήταν από πάνω τους μετακινούνταν λίγο για να βοηθήσουν τους από κάτω να αναπνεύσουν, οι στρατιώτες τους χτυπούσαν. Εγώ ήμουν από κάτω αλλά ήμουν στην άκρη του αυτοκινήτου κι έτσι μπορούσα να αναπνεύσω. Στον Καράολο κατεβήκαμε όλοι, εκτός από δύο που ήταν αναίσθητοι. Μετά προχωρήσαμε και δεν μπόρεσα να δω τι έγινε»

‘Ενας επίσης συλληφθείς, ο Κυριάκος Μέσσιος θα καταθέσει τότε:

«Με συνέλαβαν από το σπίτι μου στην οδό Ακροπόλεως γύρω στις 16.30. Συγκεκριμένα τρεις στρατιώτες έσπασαν την πόρτα και όρμησαν στο σπίτι. Με έβγαλαν έξω χτυπώντας με τον κόπανο των όπλων. Όταν με έβαλαν στο φορτηγό υπήρχαν ήδη αρκετοί συλληφθέντες, όλοι ξαπλωμένοι μπρούμυτα ο ένας πάνω στο άλλο. Άκουγα ανθρώπους που ήταν καταπλακωμένοι να παραπονιούνται ότι δεν μπορούν να αναπνεύσουν. Μετά από μισή ώρα περίπου φτάσαμε στον Καράολο. Μας κατέβασαν χτυπώντας μας παράλληλα με τον κόπανο των όπλων και μας οδήγησαν στον συρματοπλεγμένο χώρο του κέντρου κράτησης. Δύο άτομα είδα ότι παρέμειναν στο φορτηγό αναίσθητα. Τον ένα τον αναγνώρισα ήταν ο Παναγιώτης Χρυσοστόμου από τους Στύλλους, τον άλλο δεν τον ήξερα. Τους τράβηξαν από τα πόδια και τους έριξαν στο έδαφος. Έφεραν νερό και τους το έριξαν στο πρόσωπο για να τους συνεφέρουν αλλά μόνο ο ένας ανέκτησε τις αισθήσεις του, ο άλλος –ο Παναγιώτης Χρυσοστόμου- παρέμεινε αναίσθητος. Μετά τους απομάκρυναν με ένα όχημα από το σημείο, αλλά δεν γνωρίζω πού τους πήγαν. Όσο ήμουν στο φορτηγό δεν είδα καθόλου τον Παναγιώτη, πρώτη φορά τον είδα όταν φτάσαμε στον Καράολο»

fwto-messios.jpg

Στο ίδιο φορτηγό ακόμη ένας Ε/κ, ο Γακουμής Χαραλάμπους, θα πει στη δική του κατάθεση:

“Κάθε λίγο το φορτηγό σταματούσε και έμπαιναν κι άλλοι συλληφθέντες στην καρότσα, ενώ οι στρατιώτες συνέχιζαν να μάς χτυπούν. Ήμασταν στριμωγμένοι σαν σαρδέλες, αλλά εγώ ήμουν στην άκρη του φορτηγού και μπορούσα να αναπνεύσω. Άκουγα κόσμο να κλαίει και σε κάποια στιγμή άκουσα μια φωνή να λέει “Βοήθεια δεν μπορώ να αναπνεύσω”. Τότε κάποιος από τους συλληφθέντες είπε στα αγγλικά σε έναν απο τους στρατιώτες πως ο άνθρωπος δεν μπορεί να αναπνεύσει κι εκείνος απάντησε “Let him die…” (Ας τον να πεθάνει). Στο μεταξύ ο άνθρωπος συνέχισε να φωνάζει και να κλαίει, αλλά κάποια στιγμή σταμάτησε”

fwto-xaralampoys.jpg

Ο Γεώργιος Σκαλιώτης που επίσης συνελήφθη από την ίδια ομάδα στρατιωτών, από το σπίτι του στην οδό Ιλαρίωνος, είχε καταθέσει:

«Με έπιασαν και με έβγαλαν έξω χτυπώντας με, με ρόπαλα και με τους κόπανους των όπλων σε όλο μου το σώμα. Μου είπαν να μπω σε ένα στρατιωτικό φορτηγό. Εκείνη την ώρα ήταν ακόμη ένα άτομο μέσα, τραυματισμένο στο κεφάλι, τον οποίο όμως δεν γνώριζα. Στη συνέχεια συνέλαβαν και έναν ακόμη γείτονά μου. Κάθε λίγο το φορτηγό σταματούσε και έβαζαν μέσα κι άλλο κόσμο. Μας είχαν στην καρότσα σαν σαρδέλες και μας χτυπούσαν συνεχώς. Σε κάποια στιγμή άκουσα κάποιον να λέει ‘Ρε κοπέλια εν να πέθάνω βοηθήστε με να φκω γιατί εν να φκει η ψυσίη μου’. Μετά από λίγο ο άντρας που βογγούσε σταμάτησε. Δεν ξέρω ποιος ήταν»

Ο Φώτος Χατζησωτηρίου ενώ οδηγούσε το αυτοκίνητό του τον σταμάτησε όπως είχε καταθέσει, το ίδιο στρατιωτικό φορτηγό στην οδό Μιαούλη:

«Με κατέβασαν και με οδήγησαν μέσα στο φορτηγό, στο οποίο υπήρχαν 35-40 άνθρωποι. Την ίδια ώρα ένας από τους στρατιώτες με χτυπούσε με το κοντάρι μιας σημαίας. Μέχρι να φτάσουμε στον Καράολο άκουγα ανθρώπους που ήταν καταπλακωμένοι να βογγούν. Κάποια στιγμή άκουσα έναν από αυτούς να λέει «Παναΐα μου εν να φκει η ψυσιή μου». Στο μεταξύ ο στρατιώτης με το κοντάρι συνέχιζε να μάς χτυπά. Όταν φτάσαμε στο κέντρο κράτησης, μας κατέβασαν από το φορτηγό και μας χτυπούσαν. Μας έβαλαν να περάσουμε από ένα στενό πέρασμα με συρματοπλέγματα. Από την έξω πλευρά των συρματοπλεγμάτων είδα δύο πρόσωπα ξαπλωμένα στο έδαφος να αιμορραγούν. Δεν τους γνώριζα. Είδα μετά τους στρατιώτες που τους έριχναν νερό στο πρόσωπο, και ο ένας άρχισε να συνέρχεται, ο άλλος παρέμεινε αναίσθητος»

fwot-xatzhsotirioy.jpg

Επτά σπασμένα πλευρά και μελανιές σε όλο το σώμα

Στη νεκροτομή που διενεργήθηκε στο πλαίσιο της θανατικής ανάκρισης, ο ιατροδικαστής εντόπισε επτά σπασμένα πλευρά (από το 2ο μέχρι και το 8ο πλευρό στη δεξιά μεριά του σώματος), ενώ το συκώτι και άλλα εσωτερικά όργανα ήταν έντονα συμπιεσμένα.

Στο σώμα του Χρυσοστόμου υπήρχαν επίσης μόλωπες σε αρκετά σημεία, όπως γόνατα, αστράγαλοι, στήθος, αγκώνες, πρόσωπο, πλάτη και ώμοι.

fwto-iatrodikasths.jpg

Το πόρισμα της θανατικής ανάκρισης καθόριζε ως αιτία θανάτου την καρδιακή ανακοπή, ως αποτέλεσμα της αναπνευστικής ανεπάρκειας που προκάλεσε το κάταγμα των 7 πλευρών. Με λίγα λόγια το σπάσιμο των επτά πλευρών του Χρυσοστόμου ήταν και η αιτία που οδήγησε στον θάνατό του. Ωστόσο ο θανατικός ανακριτής δήλωνε στο πόρισμά του «αδυναμία» να προσδιορίσει το πώς τελικά έσπασαν τα πλευρά του 37χρονου, πιθανολογώντας σύμφωνα με τα «ευρήματά του», ότι ίσως αυτό να έγινε αν έχασε την ισοροπία του σε κάποιο απότομο φρενάρισμα του φορτηγού ενώ αυτό ήταν εν κινήσει προς τον Καράολο, κάτι ωστόσο που από τις ίδιες τις καταθέσεις των Βρετανών στρατιωτών αποκλείεται, αφού από κανένα τους δεν αναφέρθηκε κάτι τέτοιο, ενώ όλοι τόνιζαν εμφαντικά πως κανένας από τους συλληφθέντες δεν παραπονέθηκε για το οτιδήποτε.

Σε μία μάλιστα προσπάθεια ο θανατικός ανακρτιτής να υποβαθμίσει τη σημασία των καταγμάτων στην επέλευση του θανάτου του Χρυσοστόμου, σημείωνε ότι ο 37χρονος οικογενειάρχης είχε ήδη επιβαρυμένη υγεία λόγω ίχνους θεραπευμένης φυματίωσης σε έναν από τους πνεύμονες και υπερτροφίας των δεξιών καρδιακών θαλάμων, πράγματα που θα μπορούσαν, όπως έλεγε, να επιφέρουν το μοιραίο ανά πάσα στιγμή. Ο ιατροδικαστής όμως στην έκεθσή του σημείωνε ότι από την εξέταση της καρδιάς του 37χρονου δεν φάνηκε να υπάρχει κάποιο χρόνιο πρόβλημα ή ασθένεια.

Αλλά ακόμη κι αν τα συμπεράσματα περί βεβαρημένης υγείας ήταν αληθή, το γεγονός ήταν ένα... ο Χρυσοστόμου πέθανε εξαιτίας των καταγμάτων στα πλευρά του, και τα πλευρά του δεν έσπασαν ούτε από φυματίωση, ούτε από υπετροφία καρδιακών θαλάμων.

Οι «αξιόπιστοι» στρατιώτες και οι «αναξιόπιστοι» κρατούμενοι

Ενώπιον του θανατικού ανακριτή που ανέλαβε να διερευνήσει την υπόθεση θανάτου του Παναγιώτη Χρυσοστόμου, εκτός από τα ιατροδικαστικά ευρήματα, υπήρχαν και οι μαρτυρίες των εμπλεκομένων.

Από την μία ήταν οι καταθέσεις των Άγγλων στρατιωτών που συνόδευσαν τον Χρυσοστόμου και τους άλλους συλληφθέντες στον Καράολο και οι οποίοι αρνήθηκαν κατηγορηματικά την άσκηση βίας, και από την άλλη ήταν οι μαρτυρίες της συζύγου του Χρυσοστόμου και κάποιων από τους συλληφθέντες, που έκαναν λόγο για βάναυσα χτυπήματα με γκλομπς και όπλα.

Η πλάστιγγα ωστόσο, όπως ήταν φυσικό, έγειρε υπέρ των Άγγλων στρατιωτών με τη δικαιολογία ότι ο θανατικός ανάκριτης εντόπισε αντιφάσεις στα λεγόμενα των συλληφθέντων. Ως τέτοιες ανέφερε τις θέσεις που έλεγαν πως είχαν εντός του φόρτηγου ή το ποιος βρισκόταν πάνω από ποιον και άλλες παρόμοιες λεπτομέρειες που εκ των πραγμάτων ήταν αδύνατο να δοθούν με ακρίβεια από ανθρώπους χτυπημένους, κατατρομαγμένους και ημιλυπόθυμους, και οι οποίοι ελάχιστα μπορούσαν να δουν έτσι όπως ήταν στοιβαγμένοι.

Αντιθέτως οι μαρτυρίες των Άγγλων στρατιωτών -που μελετώντας τες κανείς προσεκτικά διακρίνει πληθώρα σημαντικών αντιφάσεων- έγιναν δεκτές αναντίλεκτα από τον θανατικό ανακριτή.

Ενδεικτικά να αναφέρουμε ότι:

* Στο φορτηγό από βρετανικής πλευράς υπήρχε σύμφωνα με τις μαρτυρίες των ίδιων των στρατιωτών, ένας οδηγός ο Γιάνγκ, ένας συνοδηγός ο Κέλυ και στο δρόμο επιβιβάστηκαν ακόμη τρεις στρατιώτες οι Χιλ, Φράιερ και Μίλερ, ενώ λίγο πιο κάτω παρέλαβαν και έναν 4ο στρατιώτη τον Σκάροτ. Ωστόσο σε αντίθεση με τα όσα υποστήριξαν οι συνάδελφοί του, ο συνοδηγός Κέλυ είχε πει πως μόνο ο Χιλ και ο Σκάροτ επιβιβάστηκαν στο ενδιάμεσο.

* Σε μια ακόμη αντίφαση ενώ ο συνοδηγός Κέλυ αναφερόμενος στην πορεία τους, είχε πει πως από την οδό Ακροπόλεως είχαν συλλάβει δύο άτομα, ο οδηγός Γιανγκ είχε σημειώσει πως από τον συγκεκριμένο δρόμο συνέλαβαν τέσσερις.

* Ο Κέλυ είχε καταθέσει επίσης ότι τα μόνα σημεία από τα οποία παρέλαβαν συλληφθέντες από τα χέρια στρατονόμων ήταν η οδός Μιαούλη και η οδός Ακροπόλεως, ωστόσο στην αρχή της κατάθεσής του όταν αναφέρθηκε στην πορεία που ακλούθησε το φορτηγό, είχε πει πως από την οδό Μιαούλη παρέλαβαν μόνο τον συνάδελφο τους στρατιώτη Σκάροτ.

* Εξάλλου στον θανατικό ανακριτή ο συνοδηγός Κέλυ παραδέχθηκε πως εκείνη την μέρα ήταν αναστατωμένος γιατί γνώριζε προσωπικά τον στρατιωτικό, η σύζυγος του οποίου δολοφονήθηκε στην οδό Ερμού το πρωί, λίγο πριν ξεκινήσουν οι μαζικές συλλήψεις Αμμοχωστιανών. Ωστόσο ο οδηγός Γιάνγκ και οι υπόλοιποι στρατιώτες που επιβιβάστηκαν στο ενδιάμεσο, αρνήθηκαν ότι ήξεραν τον λόγο για τον οποίο γίνονταν οι συλλήψεις. Πόσο όμως πιστευτό είναι να βρεθούν 6 στρατιώτες στο ίδιο όχημα και ενώ ο ένας ξέρει και είναι αναστατωμένος για ό,τι συνέβη, να μην το συζητήσει καθόλου με τους υπόλοιπους;

fwtpo-keli.jpg

* Σύμφωνα με τα λεγομένά των στρατιωτών, η διαταγή που έλαβαν εκείνη την μέρα ήταν να συλλαμβάνουν άρρενες 14-27 ετών από τους δρόμους των Βαρωσίων. Ωστόσο μέσα στο φορτηγό μαζί με τον Χρυσοστόμου που ήταν 37 ετών, βρέθηκαν και άλλοι πολύ μεγαλύτεροι των 27, καθαρή ένδειξη των διαθέσεων των βρετανικών δυνάμεων εκείνη την ημέρα.

* Οι στρατιώτες επίσης αρνήθηκαν κατηγορηματικά ότι ένας από αυτούς χτύπησε κρατούμενους με το κοντάρι μιας σπασμένης σημαίας, ωστόσο η αναφορά αυτή έγινε όχι από έναν, αλλά από δύο Ε/κ που βρέθηκαν στο συγκεκριμένο φορτηγό... τον Γεώργιο Σκαλιώτη που είπε ότι χτυπήθηκε με το κοντάρι από τον εν λόγω στρατιώτη και τον Κώστα Κεπερτή που είδε τον ίδιο στρατιώτη να πάτα πάνω από έναν κρατούμενο.

fwto-shmaia.jpg

* Ένας από τους Βρετανούς που επιβιβάστηκαν στο ενδιάμεσο, ο Χιλ, σε κάποιο σημείο της κατάθεσής του αναφέρθηκε σε έναν αξιωματούχο της RAF τον οποίο συνάντησαν γυρίζοντας στον Καράολο και μάλιστα είπε ότι μαζί του συνομίλησε για λίγο ο οδηγός του φορτηγού, ο Γιάνγκ. Ωστόσο ο Γιάνγκ στη δική του κατάθεση αρνήθηκε το περιστατικό, λέγοντας πως γυρίζοντας στον Καράολο δεν συνάντησαν κανένα μέλος της RAF.

* Ο Βρετανός συνοδηγός στο φορτηγού, ο Κέλυ, υποστήριξε τέλος ότι ο Χρυσοστόμου συνελήφθη πεζός σε κάποιο σημείο στην οδό Ηρακλέους. Όλως περιέργως όμως η στάση στην οδό Ηρακλέους και η σύλληψη ενός ατόμου δεν αναφέρθηκε από τον οδηγό συνάδελφό του Γιάνγκ, αλλά ούτε καν από τον ίδιο όταν στην αρχή της κατάθεσής του περιέγραφε την πορεία που διέγραψαν τη συγκεκριμένη μέρα στην Αμμόχωστο.

Αν ο θανατικός ανακριτής ήθελε πραγματικά να βρει την αλήθεια για τον θάνατο του Παναγιώτη Χρυσοστόμου θα μπορούσε να το κάνει πολύ απλά, ακόμη και στηριζόμενος μόνο στις μαρτυρίες των “αξιόπιστων” κατά την κρίση του, Άγγλων στρατιωτών.

Ο Χρυσοστόμου όταν συνελήφθη δεν παραπονέθηκε για τίποτα και το ίδιο συνέβη σύμφωνα με τους Άγγλους στρατιώτες και καθόλη την διαδρομή μέχρι τον Καράολο, συνεπώς η υπόθεση να χτύπησε στο φορτηγό από κάποιο απότομο φρενάρισμα, όπως είχε αναφέρει ως εικασία στο πόρισμά του ο θανατικός ανακριτής, είχε αποκλειστεί. Άλλωστε αν είχε συμβεί κάτι τέτοιο, κάποιος από τους εμπλεκόμενους Βρετανούς θα το είχε αναφέρει. Τέτοια όμως μαρτυρία δεν υπήρξε από κανένα.

Από την άλλη οι μαρτυρίες Άγγλων και Ε/κ σημείωναν πως ο Χρυσοστόμου όταν έφτασαν στο κέντρο κράτησης, ήταν ήδη αναίσθητος, ενώ από την εξέταση λίγα λεπτά αργότερα που του έγινε από στρατιωτικό γιατρό, διαπιστώθηκε ο θάνατός του. Συνεπώς ο 37χρονος έφτασε στον Καράολο με σπασμένα πλευρά νεκρός. Πώς έσπασαν λοιπόν τα πλευρά του αφού δεν έπεσε τυχαία στο φορτηγό; Διά μαγείας;

Ακόμη και η ίδια η φυσική τάξη των πραγμάτων φωνάζει την αλήθεια, κι η αλήθεια αυτή ήταν η ίδια που καταμαρτύρησαν τόσο η σύζυγός του Χρυσοστόμου όσο και οι συγκρατούμενοί του στο φορτηγό… ότι ο 37χρονος χτυπήθηκε από τους Βρετανούς βάναυσα και κατά τη σύλληψή του και εντός του στρατιωτικού οχήματος από μέλη του αποικιοκρατικού στρατού.

fwto-3.jpg

Μια χήρα, έξι ορφανά και ο δρόμος της ξενιτιάς

Ο Παναγιώτης Χρυσοστόμου πεθαίνοντας άφησε πίσω του έξι παιδιά. Οι δυσκολίες της ζωής τους στην ορφάνια, αλλά και η εισβολή που ακολούθησε το 1974, τους οδήγησαν στην ξενιτιά. Οι μισοί μετανάστευσαν στην Αυστραλία και οι άλλοι μισοί στην Αγγλία. Μαζί με τα αδέρφια του στην Αυστραλία μετανάστευσε και η χαροκαμμένη σύζυγός του Χρυσοστόμου, Ελισάβετ, που πέθανε εκεί πριν από 23 χρόνια.

Για όλους αυτούς τους ανθρώπους που μετά τον χαμό του αγαπημένου τους προσώπου, εξαιτίας της βρετανικής βαρβαρότητας, έπρεπε να πορευθούν στη ζωή με ένα ασήκωτο βάρος, ο χρόνος σταμάτησε πριν 60 χρόνια και η δικαίωσή τους μπήκε σε μια ατέρμονη αναμονή. Αυτό το διαπίστωσα και η ίδια μιλώντας με τον γιό του, Αντωνάκη, που ακόμη και σήμερα στα 71 του χρόνια μιλάει για τον πατέρα του και δακρύζει, όπως δάκρυσε και τότε στα 11 του, όταν από την μια μέρα στην άλλη έπρεπε να τον αποχαιρετήσει για πάντα και να συμβιβαστεί με την ιδέα πως δεν θα τον ξαναδεί ποτέ.

 

Top News